ਜੇ ਥਾਂ ਲਾਲ, ਗਰਮ, ਬੁਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੁੱਜੀ ਹੋਈ ਹੈ ਅਤੇ ਤੁਸੀਂ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਨਾਲ ਬੈਠ ਪਾ ਰਹੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਇਹ ਫੋੜਾ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਚੀਰ ਕੇ ਪੀਕ ਕੱਢਣੀ ਪੈਂਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਹ ਕੰਮ ਅੱਜ ਦਾ ਹੈ, ਅਗਲੇ ਹਫ਼ਤੇ ਦਾ ਨਹੀਂ। ਸਿਰਫ਼ ਦਵਾਈ ਨਾਲ ਇਹ ਘੱਟ ਹੀ ਬੈਠਦਾ ਹੈ। ਸਾਡੇ ਕੋਲ ਆ ਜਾਓ, ਜਾਂ ਜਿਹੜਾ ਹਸਪਤਾਲ ਨੇੜੇ ਹੈ ਉੱਥੇ ਚਲੇ ਜਾਓ।
ਇਹ ਹੈ ਕੀ
ਚਮੜੀ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਜਿਹੀ ਸੁਰੰਗ ਸਮਝ ਲਵੋ, ਜੋ ਦੋਹਾਂ ਚਿੱਤੜਾਂ ਵਿਚਕਾਰਲੀ ਦਰਾੜ ਦੇ ਉੱਪਰਲੇ ਸਿਰੇ ਉੱਤੇ, ਪੂਛ ਦੀ ਹੱਡੀ ਤੋਂ ਥੋੜ੍ਹਾ ਉੱਪਰ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਬੱਸ ਇਹੀ ਹੈ ਪਾਇਲੋਨਾਈਡਲ ਸਾਈਨਸ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਂ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੀ "ਵਾਲਾਂ ਦਾ ਆਲ੍ਹਣਾ" ਹੈ, ਅਤੇ ਜਦੋਂ ਅਸੀਂ ਇਸ ਨੂੰ ਖੋਲ੍ਹਦੇ ਹਾਂ ਤਾਂ ਅੰਦਰੋਂ ਉਹੀ ਨਿਕਲਦਾ ਹੈ।
ਬਣਦੀ ਇੰਝ ਹੈ। ਪਿੱਠ ਤੋਂ ਟੁੱਟਿਆ ਕੋਈ ਵਾਲ ਦਰਾੜ ਵਿੱਚ ਆ ਪੈਂਦਾ ਹੈ, ਨੋਕ ਹੇਠਾਂ ਵੱਲ। ਜਦੋਂ ਵੀ ਤੁਸੀਂ ਬੈਠਦੇ, ਉੱਠਦੇ ਜਾਂ ਤੁਰਦੇ ਹੋ, ਦੋਹੇਂ ਪਾਸਿਆਂ ਦੀ ਚਮੜੀ ਹਿੱਲਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਵਾਲ ਨੂੰ ਥੋੜ੍ਹਾ ਹੋਰ ਅੰਦਰ ਧੱਕ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਵਾਲ ਉੱਤੇ ਬਹੁਤ ਬਰੀਕ ਕੰਡੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਮੱਛੀ ਫੜਨ ਵਾਲੇ ਕੁੰਡੇ ਵਾਂਗ, ਇਸ ਲਈ ਉਹ ਅੰਦਰ ਤਾਂ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਪਰ ਵਾਪਸ ਨਹੀਂ ਆ ਸਕਦਾ। ਅਖ਼ੀਰ ਉਹ ਚਮੜੀ ਪਾੜ ਕੇ ਅੰਦਰ ਲੰਘ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸਰੀਰ ਉਸ ਨਾਲ ਉਹੀ ਸਲੂਕ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਕਿਸੇ ਵੀ ਕਿਰਚ ਨਾਲ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਯਾਨੀ ਉਸ ਨੂੰ ਘੇਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਇੱਕ ਖੋੜ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਫਿਰ ਹੋਰ ਵਾਲ ਉਸੇ ਰਾਹ ਆ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਹੁਣ ਸੁਰੰਗ ਤਿਆਰ ਹੈ।
ਦਰਾੜ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਜਿਹੜੇ ਛੋਟੇ ਟੋਏ ਕਦੇ-ਕਦੇ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਇਸੇ ਸੁਰੰਗ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਹਨ। ਉਹ ਦੋ-ਚਾਰ ਮਿਲੀਮੀਟਰ ਦੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਇਸੇ ਕਰਕੇ ਲੋਕ ਸਮਝਦੇ ਹਨ ਕਿ ਗੱਲ ਮਾਮੂਲੀ ਹੈ। ਹੁੰਦੀ ਨਹੀਂ। ਹੇਠਲੀ ਸੁਰੰਗ ਅਕਸਰ ਕਈ ਸੈਂਟੀਮੀਟਰ ਲੰਮੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਪਾਸਿਆਂ ਵੱਲ ਸ਼ਾਖਾਵਾਂ ਵੀ ਪਾ ਲੈਂਦੀ ਹੈ।
ਨਿਸ਼ਾਨੀਆਂ
ਤਿੰਨ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਤੁਹਾਨੂੰ ਆਪਣੀ ਗੱਲ ਲੱਗੇਗੀ।
ਪਹਿਲਾ, ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਟੋਆ, ਜੋ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ। ਕਿਸੇ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਪੈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸਾਰੀ ਉਮਰ ਕੋਈ ਤਕਲੀਫ਼ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ। ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਦੂਜਾ ਸਭ ਤੋਂ ਆਮ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹੀ ਕਾਰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਲੋਕ ਅਖ਼ੀਰ ਡਾਕਟਰ ਕੋਲ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਦਰਾੜ ਵਿੱਚੋਂ ਪਾਣੀ ਰਿਸਦਾ ਹੈ, ਕਦੇ ਸਾਫ਼, ਕਦੇ ਖ਼ੂਨ ਵਾਲਾ, ਅਕਸਰ ਬਦਬੂ ਨਾਲ। ਕੱਪੜੇ ਖ਼ਰਾਬ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਇਹੀ ਗੱਲ ਦੱਸਣੀ ਸਭ ਤੋਂ ਔਖੀ ਲੱਗਦੀ ਹੈ। ਲੰਮੀ ਡਰਾਈਵ ਜਾਂ ਸਾਰਾ ਦਿਨ ਕੁਰਸੀ ਉੱਤੇ ਬੈਠਣ ਮਗਰੋਂ ਹਲਕਾ ਦਰਦ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਕੁਝ ਹਫ਼ਤੇ ਠੀਕ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਕਦੇ ਦਵਾਈ ਨਾਲ, ਫਿਰ ਵਾਪਸ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ ਦੁਬਾਰਾ।
ਤੀਜਾ ਫੋੜਾ ਹੈ। ਇਹ ਆਪਣੇ ਆਪ ਦੱਸ ਦਿੰਦਾ ਹੈ: ਤੇਜ਼ ਦਰਦ, ਗਰਮ ਸੋਜ, ਕਦੇ ਬੁਖ਼ਾਰ, ਅਤੇ ਬੈਠਣ ਦਾ ਕੋਈ ਆਰਾਮਦਾਇਕ ਤਰੀਕਾ ਨਹੀਂ ਬਚਦਾ। ਇਸ ਦੀ ਪੀਕ ਉਸੇ ਦਿਨ ਕੱਢਣੀ ਪੈਂਦੀ ਹੈ।
ਤੁਹਾਨੂੰ ਕਿਉਂ ਹੋਇਆ
ਇਹ ਸਵਾਲ ਮੈਨੂੰ ਲਗਾਤਾਰ ਪੁੱਛਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਕਸਰ ਥੋੜ੍ਹੀ ਸ਼ਰਮ ਨਾਲ, ਜਿਵੇਂ ਮਰੀਜ਼ ਤੋਂ ਕੋਈ ਗ਼ਲਤੀ ਹੋ ਗਈ ਹੋਵੇ। ਗ਼ਲਤੀ ਕੋਈ ਨਹੀਂ ਹੋਈ। ਇਹ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਇਸ ਗੱਲ ਉੱਤੇ ਨਿਰਭਰ ਹੈ ਕਿ ਤੁਹਾਡਾ ਸਰੀਰ ਕਿਹੋ ਜਿਹਾ ਬਣਿਆ ਹੈ।
2026 ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਛਪੀ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਸਮੀਖਿਆ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ। ਸਰੀਰ ਉੱਤੇ ਸੰਘਣੇ ਵਾਲ ਹੋਣ ਨਾਲ ਖ਼ਤਰਾ ਲਗਭਗ ਤਿੰਨ ਗੁਣਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮਾਪਿਆਂ ਜਾਂ ਭੈਣ-ਭਰਾ ਵਿੱਚੋਂ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਹੋਇਆ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਚਾਰ ਗੁਣਾ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਧ। ਹਫ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਦੋ ਵਾਰ ਜਾਂ ਘੱਟ ਨਹਾਉਣ ਨਾਲ ਲਗਭਗ ਤਿੰਨ ਗੁਣਾ। ਭਾਰ ਵੱਧ ਹੋਣ ਨਾਲ ਦੁੱਗਣਾ, ਅਤੇ ਮੋਟਾਪੇ ਨਾਲ ਥੋੜ੍ਹਾ ਹੋਰ ਵੱਧ। ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਛੇ ਘੰਟੇ ਜਾਂ ਵੱਧ ਬੈਠਣਾ ਵੀ ਹਰ ਅਧਿਐਨ ਵਿੱਚ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ, ਭਾਵੇਂ ਉਸ ਨੂੰ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਜੋੜਿਆ ਗਿਆ।
ਇਹ ਸੂਚੀ ਪੜ੍ਹ ਕੇ ਸਮਝ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਲੁਧਿਆਣੇ ਵਿੱਚ ਇਹ ਇੰਨਾ ਕਿਉਂ ਦਿਖਦਾ ਹੈ। ਦਿੱਲੀ ਰੂਟ ਦੇ ਟਰੱਕ ਡਰਾਈਵਰ। ਕੋਚਿੰਗ ਕਲਾਸਾਂ ਵਿੱਚ ਘੰਟਿਆਂ ਬੱਧੀ ਬੈਠੇ ਮੁੰਡੇ। ਜੂਨ ਦੇ ਮਹੀਨੇ ਫੈਕਟਰੀ ਦੇ ਫ਼ਰਸ਼ ਉੱਤੇ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਬੰਦੇ, ਜਿੱਥੇ ਗਰਮੀ ਅਤੇ ਸਿੱਲ੍ਹ ਬਾਕੀ ਕੰਮ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਹੈ; ਆਮ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਪੰਦਰਾਂ ਤੋਂ ਤੀਹ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਚਾਲੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਘੱਟ ਹੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।
ਪੁਰਾਣਾ ਅਪਰੇਸ਼ਨ
ਪਿਛਲੀ ਸਦੀ ਦਾ ਬਹੁਤਾ ਹਿੱਸਾ ਇਲਾਜ ਇਹੀ ਸੀ: ਸਾਰਾ ਖ਼ਰਾਬ ਹਿੱਸਾ ਕੱਟ ਕੇ ਹੇਠਾਂ ਹੱਡੀ ਦੀ ਝਿੱਲੀ ਤੱਕ ਕੱਢ ਦਿਓ ਅਤੇ ਜ਼ਖ਼ਮ ਖੁੱਲ੍ਹਾ ਛੱਡ ਦਿਓ ਤਾਂ ਜੋ ਹੇਠੋਂ ਭਰਦਾ ਆਵੇ।
ਇਹ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਸੌਖਾ ਨਹੀਂ। ਔਸਤਨ ਦੋ ਮਹੀਨੇ ਲੱਗਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤਾ ਦਾਇਰਾ ਚਾਰ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਛੇ ਮਹੀਨਿਆਂ ਤੱਕ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸਾਰਾ ਸਮਾਂ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਪੱਟੀ ਕਰਨੀ ਪੈਂਦੀ ਹੈ। ਫਿਰ ਵੀ 100 ਵਿੱਚੋਂ 8 ਤੋਂ 21 ਜਣਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਵਾਪਸ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਜ਼ਖ਼ਮ ਨੂੰ ਵਿਚਕਾਰੋਂ ਟਾਂਕੇ ਲਾ ਕੇ ਬੰਦ ਕਰਨਾ ਸੁਣਨ ਵਿੱਚ ਬਿਹਤਰ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਹੈ ਨਹੀਂ। ਲਗਭਗ 16 ਫ਼ੀਸਦੀ ਵਿੱਚ ਜ਼ਖ਼ਮ ਭਰਦਾ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਅਤੇ ਦੁਬਾਰਾ ਹੋਣ ਦੀ ਦਰ 38 ਫ਼ੀਸਦੀ ਤੱਕ ਦੱਸੀ ਗਈ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਵਿਚਕਾਰਲਾ ਨਿਸ਼ਾਨ ਐਨ ਉਸੇ ਥਾਂ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਰਗੜ, ਪਸੀਨਾ ਅਤੇ ਵਾਲ ਤਿੰਨੇ ਮਿਲਦੇ ਹਨ।
ਜੋ ਕੰਮ ਕਰ ਗਿਆ ਉਹ ਸੀ ਨਿਸ਼ਾਨ ਨੂੰ ਵਿਚਕਾਰੋਂ ਹਟਾ ਕੇ ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਲਿਜਾਣਾ। ਫਲੈਪ ਅਪਰੇਸ਼ਨ, ਜਿਵੇਂ ਕੈਰੀਡਾਕਿਸ, ਕਲੈਫ਼ਟ ਲਿਫ਼ਟ ਅਤੇ ਲਿੰਬਰਗ, ਦਰਾੜ ਨੂੰ ਪੱਧਰਾ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਤਜਰਬੇਕਾਰ ਹੱਥਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਬਹੁਤ ਵਧੀਆ ਹਨ, ਕੈਰੀਡਾਕਿਸ ਨਾਲ ਲਗਭਗ 1.3 ਫ਼ੀਸਦੀ ਅਤੇ ਕਲੈਫ਼ਟ ਕਲੋਜ਼ਰ ਨਾਲ 3.3 ਫ਼ੀਸਦੀ ਦੁਬਾਰਾ ਹੋਣਾ। ਕੀਮਤ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਅਪਰੇਸ਼ਨ ਵੱਡਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਨਿਸ਼ਾਨ ਲੰਮਾ ਤੇ ਦਿਖਾਈ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਇੱਕ ਗੱਲ ਸਾਫ਼ ਕਹਿ ਦੇਵਾਂ। ਸਿਰਫ਼ ਫੋੜਾ ਚੀਰ ਕੇ ਪੀਕ ਕੱਢ ਦੇਣਾ ਅਤੇ ਫਿਰ ਉਮੀਦ ਰੱਖਣੀ, ਇਹ ਇਲਾਜ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਇੰਝ ਕਰਵਾਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ 85 ਫ਼ੀਸਦੀ ਤੱਕ ਨੂੰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਅਪਰੇਸ਼ਨ ਕਰਵਾਉਣਾ ਹੀ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।
ਲੇਜ਼ਰ ਕਿਵੇਂ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ
ਇਸ ਤਰੀਕੇ ਨੂੰ SiLaC ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਇਹ ਸਮੱਸਿਆ ਨੂੰ ਉਲਟੇ ਪਾਸਿਓਂ ਫੜਦਾ ਹੈ। ਸੁਰੰਗ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਦਾ ਮਾਸ ਕੱਟਣ ਦੀ ਥਾਂ, ਅਸੀਂ ਸੁਰੰਗ ਦੀ ਅੰਦਰਲੀ ਪਰਤ ਨੂੰ ਅੰਦਰੋਂ ਹੀ ਖ਼ਤਮ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਾਂ ਅਤੇ ਸੁਰੰਗ ਬੈਠ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਤਿੰਨ ਹਿੱਸੇ ਹਨ। ਪਹਿਲਾਂ ਸੁਰੰਗ ਸਾਫ਼ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ: ਵਾਲ, ਗੰਦਗੀ, ਖ਼ਰਾਬ ਮਾਸ। ਅੱਜਕੱਲ੍ਹ ਸਾਡੇ ਵਿੱਚੋਂ ਬਹੁਤੇ ਇਹ ਕੰਮ ਇੱਕ ਬਰੀਕ ਦੂਰਬੀਨ ਨਾਲ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਸਿਰਫ਼ ਤਿੰਨ-ਪੰਜ ਮਿਲੀਮੀਟਰ ਦੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਜੋ ਅੰਦਰ ਦਾ ਸਭ ਕੁਝ ਸਕਰੀਨ ਉੱਤੇ ਦਿਖੇ। ਫ਼ਾਇਦਾ ਸਿੱਧਾ ਹੈ: ਜੋ ਕੱਢ ਰਹੇ ਹੋ ਉਹ ਦਿਖਦਾ ਹੈ, ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਨਹੀਂ ਲਾਉਣਾ ਪੈਂਦਾ। ਇੱਕ ਅਧਿਐਨ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ ਹਰ ਦਸਵੇਂ ਮਰੀਜ਼ ਵਿੱਚ ਪਾਸੇ ਦੀਆਂ ਅਜਿਹੀਆਂ ਸ਼ਾਖਾਵਾਂ ਮਿਲੀਆਂ ਜੋ ਬਾਹਰੋਂ ਦਿਖਦੀਆਂ ਹੀ ਨਹੀਂ ਸਨ।
ਫਿਰ ਲੇਜ਼ਰ। ਇੱਕ ਪਤਲੀ ਤਾਰ ਸੁਰੰਗ ਦੇ ਦੂਜੇ ਸਿਰੇ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਅੱਗੇ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਚਾਰੇ ਪਾਸੇ ਗਰਮੀ ਛੱਡਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ, ਲਗਭਗ ਇੱਕ ਮਿਲੀਮੀਟਰ ਪ੍ਰਤੀ ਸਕਿੰਟ ਦੀ ਰਫ਼ਤਾਰ ਨਾਲ ਪਿੱਛੇ ਖਿੱਚੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਗਰਮੀ ਨਾਲ ਅੰਦਰਲੀ ਪਰਤ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸੁਰੰਗ ਸੁੰਗੜ ਕੇ ਬੰਦ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਊਰਜਾ ਸੁਰੰਗ ਦੀ ਕੰਧ ਤੱਕ ਹੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਦਾ ਤੰਦਰੁਸਤ ਮਾਸ ਅਤੇ ਉੱਪਰਲੀ ਚਮੜੀ ਬਚੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।
ਅਖ਼ੀਰ ਵਿੱਚ ਬਾਹਰਲੇ ਟੋਏ ਕੱਢ ਦਿੱਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਹਰੇਕ ਕੁਝ ਮਿਲੀਮੀਟਰ ਦਾ, ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਭਰਨ ਲਈ ਛੱਡ ਦਿੱਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਨਾ ਵੱਡਾ ਜ਼ਖ਼ਮ, ਨਾ ਫਲੈਪ, ਨਾ ਅੰਦਰ ਪੱਟੀ ਭਰਨੀ।
ਪੂਰੇ ਅਪਰੇਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਦਸ ਤੋਂ ਪੱਚੀ ਮਿੰਟ ਲੱਗਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਸੁੰਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਟੀਕੇ ਨਾਲ, ਲੱਕ ਦੇ ਟੀਕੇ ਨਾਲ, ਜਾਂ ਪੂਰੀ ਬੇਹੋਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਲਗਭਗ ਹਰ ਕੋਈ ਉਸੇ ਦਿਨ ਘਰ ਚਲਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਨਤੀਜੇ ਕੀ ਦੱਸਦੇ ਹਨ
ਇੱਥੇ ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਹੁਣੇ ਨਿਰਾਸ਼ ਕਰਨਾ ਬਿਹਤਰ ਸਮਝਦਾ ਹਾਂ, ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ।
ਲੇਜ਼ਰ ਨਵਾਂ ਅਪਰੇਸ਼ਨ ਹੈ। ਬਹੁਤੇ ਅਧਿਐਨ ਇੱਕੋ ਹਸਪਤਾਲ ਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਓਨੇ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਨਹੀਂ ਵੇਖਿਆ ਗਿਆ ਜਿੰਨਾ ਫਲੈਪ ਅਪਰੇਸ਼ਨਾਂ ਦੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ। ਨਤੀਜੇ ਚੰਗੇ ਹਨ, ਪਰ ਓਨੇ ਇੱਕਸਾਰ ਚੰਗੇ ਨਹੀਂ ਜਿੰਨੇ ਕੁਝ ਵੈੱਬਸਾਈਟਾਂ ਦਿਖਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।
| ਨਤੀਜਾ | 200 ਮਰੀਜ਼, 2019 | 83 ਮਰੀਜ਼ ਦੂਰਬੀਨ ਨਾਲ, 2025 |
|---|---|---|
| ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਵਿੱਚ ਠੀਕ | 94 ਫ਼ੀਸਦੀ | ਤਿੰਨ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਵਿੱਚ 95 ਫ਼ੀਸਦੀ |
| ਔਸਤ ਸਮਾਂ | 19.5 ਦਿਨ | 17.3 ਦਿਨ |
| ਅਪਰੇਸ਼ਨ ਦਾ ਸਮਾਂ | 9.4 ਮਿੰਟ | 25 ਮਿੰਟ |
| ਅਗਲੇ ਦਿਨ ਦਰਦ | 4.7 ਦਿਨ ਗੋਲੀਆਂ ਦੀ ਲੋੜ | 10 ਵਿੱਚੋਂ 1.2 |
| ਕੰਮ ਉੱਤੇ ਵਾਪਸੀ | ਦਰਜ ਨਹੀਂ | 92 ਫ਼ੀਸਦੀ ਇੱਕ ਦਿਨ ਵਿੱਚ |
| ਇਨਫ਼ੈਕਸ਼ਨ | 9.5 ਫ਼ੀਸਦੀ | 1.2 ਫ਼ੀਸਦੀ, ਸਾਰੀਆਂ ਹਲਕੀਆਂ |
| ਦੁਬਾਰਾ ਹੋਣਾ | 14.9 ਫ਼ੀਸਦੀ, ਲੰਮੀ ਫ਼ਾਲੋ-ਅੱਪ ਉੱਤੇ | 3.6 ਫ਼ੀਸਦੀ, ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਛੇ ਮਹੀਨੇ |
ਇਸ ਸਾਰਣੀ ਵਿੱਚੋਂ ਦੋ ਗੱਲਾਂ ਕੱਢਣ ਵਾਲੀਆਂ ਹਨ। ਦੁਬਾਰਾ ਹੋਣ ਦੇ ਅੰਕੜੇ 3.6 ਅਤੇ 14.9 ਫ਼ੀਸਦੀ ਹਨ, ਅਤੇ ਇਹਨਾਂ ਪਿੱਛੇ ਦੇ ਫ਼ਾਲੋ-ਅੱਪ ਦੇ ਸਮੇਂ ਬਿਲਕੁਲ ਵੱਖਰੇ ਹਨ। ਇਹ ਬਿਮਾਰੀ ਦੇਰ ਨਾਲ ਵਾਪਸ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਛੇ ਮਹੀਨੇ ਵੇਖੇ ਗਏ ਅਧਿਐਨ ਹਮੇਸ਼ਾ ਪੰਜ ਸਾਲ ਵੇਖੇ ਗਏ ਅਧਿਐਨ ਨਾਲੋਂ ਸੋਹਣੇ ਲੱਗਣਗੇ। ਜੇ ਕੋਈ ਕਲੀਨਿਕ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇੱਕੋ ਛੋਟਾ ਜਿਹਾ ਅੰਕੜਾ ਦੱਸੇ, ਪੁੱਛੋ ਕਿ ਇਹ ਕਿੰਨੇ ਸਮੇਂ ਦਾ ਹੈ।
ਦੂਜੀ ਗੱਲ ਇਹ ਕਿ ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਅਧਿਐਨ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਨਤੀਜਿਆਂ ਵਾਲੇ ਹਨ। 2026 ਵਿੱਚ ਛਪੀ ਇੱਕ ਸਮੀਖਿਆ ਨੇ ਸਾਰੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੰਮ ਨੂੰ ਜੋੜਿਆ ਅਤੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ: ਸਿਰਫ਼ ਲੇਜ਼ਰ ਨਾਲ ਲਗਭਗ 30 ਦਿਨ, ਦੂਰਬੀਨ ਨਾਲ 27 ਦਿਨ, ਠੀਕ ਹੋਣ ਦੀ ਦਰ 86 ਅਤੇ 88 ਫ਼ੀਸਦੀ, ਅਤੇ ਦੁਬਾਰਾ ਹੋਣਾ 11 ਅਤੇ 9 ਫ਼ੀਸਦੀ। ਮੈਂ ਇਹੀ ਅੰਕੜੇ ਸਾਹਮਣੇ ਰੱਖ ਕੇ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾਵਾਂਗਾ।
ਜੇ ਕੋਈ ਕਲੀਨਿਕ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇੱਕੋ ਛੋਟਾ ਜਿਹਾ ਅੰਕੜਾ ਦੱਸੇ, ਪੁੱਛੋ ਕਿ ਇਹ ਕਿੰਨੇ ਸਮੇਂ ਦਾ ਹੈ।
ਦੂਰਬੀਨ ਬਾਰੇ ਵੀ ਸੱਚ ਦੱਸ ਦੇਵਾਂ: ਮੈਂ ਇਸ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਅਤੇ ਮੈਨੂੰ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਪਾਸੇ ਦੀਆਂ ਸ਼ਾਖਾਵਾਂ ਵੇਖ ਲੈਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ। ਪਰ ਉਸੇ 2026 ਦੀ ਸਮੀਖਿਆ ਨੂੰ ਇਸ ਦਾ ਸਾਬਤ ਹੋਇਆ ਫ਼ਾਇਦਾ ਨਹੀਂ ਮਿਲਿਆ, ਜਦਕਿ ਸਾਮਾਨ ਅਤੇ ਸਿਖਲਾਈ ਦਾ ਖ਼ਰਚਾ ਵੱਧ ਹੈ। ਮੈਂ ਇਹ ਦੱਸਣਾ ਬਿਹਤਰ ਸਮਝਦਾ ਹਾਂ, ਬਜਾਏ ਇਸ ਦੇ ਕਿ ਸਬੂਤ ਪੱਕੇ ਹੋਣ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕਰਾਂ।
ਕਿਸ ਲਈ ਠੀਕ ਹੈ
ਇਹ ਉਸ ਪੁਰਾਣੀ ਸੁਰੰਗ ਲਈ ਵਧੀਆ ਹੈ ਜਿਸ ਦੇ ਅੰਦਰ ਜਾ ਕੇ ਸਫ਼ਾਈ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕੇ; ਉਹਨਾਂ ਲਈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਾਈਨਸ ਕਿਸੇ ਛੋਟੇ ਅਪਰੇਸ਼ਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵਾਪਸ ਆ ਗਿਆ ਹੈ; ਅਤੇ ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਉਹਨਾਂ ਲਈ ਜੋ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਦੀ ਛੁੱਟੀ ਨਹੀਂ ਲੈ ਸਕਦੇ, ਜੋ ਮੇਰੇ ਕਲੀਨਿਕ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤੇ ਮਰੀਜ਼ ਹਨ।
ਇਹ ਪਹਿਲਾ ਕਦਮ ਨਹੀਂ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਜੇ ਇਸ ਵੇਲੇ ਫੋੜਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਪੀਕ ਪਹਿਲਾਂ ਕੱਢਣੀ ਪਵੇਗੀ। ਇਹ ਉਦੋਂ ਵੀ ਠੀਕ ਨਹੀਂ ਜਦੋਂ ਬਿਮਾਰੀ ਸੁਰੰਗਾਂ ਦੀ ਥਾਂ ਚੌੜੀਆਂ ਖੋੜਾਂ ਵਿੱਚ ਫੈਲ ਗਈ ਹੋਵੇ, ਜਾਂ ਕਈ ਅਪਰੇਸ਼ਨਾਂ ਨੇ ਸਾਰੀ ਥਾਂ ਉੱਤੇ ਨਿਸ਼ਾਨ ਪਾ ਦਿੱਤੇ ਹੋਣ। ਅਜਿਹੀ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਫਲੈਪ ਬਿਹਤਰ ਰਹੇਗਾ, ਅਤੇ ਮੈਂ ਇਹੀ ਕਹਾਂਗਾ।
ਲੇਜ਼ਰ ਦੇ ਹੱਕ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਦਲੀਲ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਘੱਟ ਅਹਿਮੀਅਤ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਮਾਸ ਏਨਾ ਘੱਟ ਕੱਢਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਜੇ ਇਹ ਕੰਮ ਨਾ ਕਰੇ, ਤਾਂ ਬਾਕੀ ਸਭ ਕੁਝ ਅਜੇ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਦੁਬਾਰਾ ਲੇਜ਼ਰ, ਜਾਂ ਫਲੈਪ। ਫ਼ੇਲ੍ਹ ਹੋਏ ਫਲੈਪ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਏਨੇ ਰਾਹ ਨਹੀਂ ਬਚਦੇ।
ਵੱਡੀ ਜਾਂ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਵਾਪਸ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਬਿਮਾਰੀ ਲਈ ਵਧੀਆ ਢੰਗ ਨਾਲ ਕੀਤੇ ਫਲੈਪ ਦਾ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਦਾ ਰਿਕਾਰਡ ਅਜੇ ਵੀ ਬਿਹਤਰ ਹੈ। ਸਿੱਧੀ-ਸਾਦੀ ਪੁਰਾਣੀ ਸੁਰੰਗ ਵਾਲੇ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਇਸੇ ਹਫ਼ਤੇ ਕੰਮ ਉੱਤੇ ਪਰਤਣਾ ਹੈ, ਉਸ ਲਈ ਲੇਜ਼ਰ ਆਮ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਬਿਹਤਰ ਸੌਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਕਹੇ ਕਿ ਇੱਕੋ ਅਪਰੇਸ਼ਨ ਹਰ ਮਰੀਜ਼ ਲਈ ਠੀਕ ਹੈ, ਉਹ ਤੁਹਾਡੀ ਬਿਮਾਰੀ ਨਹੀਂ, ਆਪਣੀ ਪ੍ਰੈਕਟਿਸ ਦੱਸ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਅਪਰੇਸ਼ਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ
ਉਸੇ ਦਿਨ ਘਰ। ਦਰਦ ਨਹੀਂ, ਹਲਕਾ ਦੁਖਣਾ। ਟੋਇਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਤੋਂ ਤਿੰਨ ਹਫ਼ਤੇ ਤੱਕ ਥੋੜ੍ਹਾ ਪਾਣੀ ਨਿਕਲਦਾ ਰਹੇਗਾ, ਕਿਉਂਕਿ ਸੁਰੰਗ ਬੈਠਦੇ ਹੋਏ ਨਿੱਕਲ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਹ ਆਮ ਗੱਲ ਹੈ ਅਤੇ ਫ਼ੇਲ੍ਹ ਹੋਣ ਦੀ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਨਹੀਂ, ਭਾਵੇਂ ਮਰੀਜ਼ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਫ਼ੋਨ ਇਸੇ ਬਾਰੇ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਨਹਾਉਣ ਲਈ ਸ਼ਾਵਰ ਲਵੋ, ਟੱਬ ਵਿੱਚ ਨਾ ਬੈਠੋ। ਥਾਂ ਨੂੰ ਰਗੜਨ ਦੀ ਥਾਂ ਥਪਥਪਾ ਕੇ ਸੁਕਾਓ। ਜੇ ਬੈਠ ਕੇ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹੋ ਤਾਂ ਹਰ ਘੰਟੇ ਉੱਠ ਕੇ ਕੁਝ ਮਿੰਟ ਤੁਰੋ।
ਹੁਣ ਵਾਲਾਂ ਦੀ ਗੱਲ। ਤੁਸੀਂ ਹਰ ਥਾਂ ਪੜ੍ਹੋਗੇ ਕਿ ਥਾਂ ਸ਼ੇਵ ਕਰਦੇ ਰਹਿਣ ਨਾਲ ਬਿਮਾਰੀ ਵਾਪਸ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੀ। ਮੈਂ ਵੀ ਇਹੀ ਕਹਿੰਦਾ ਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਸਬੂਤ ਟਿਕੇ ਨਹੀਂ। 2019 ਦੀ ਅਮਰੀਕੀ ਗਾਈਡਲਾਈਨ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਵਾਲ ਹਟਾਏ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਸਬੂਤ ਕਮਜ਼ੋਰ ਦੱਸਦੀ ਹੈ। 2024 ਦੀ ਯੂਰਪੀ ਗਾਈਡਲਾਈਨ ਨੇ ਸਿੱਟਾ ਕੱਢਿਆ ਕਿ ਬਿਮਾਰੀ ਦੁਬਾਰਾ ਹੋਣ ਤੋਂ ਰੋਕਣ ਲਈ ਇਹ ਜ਼ਰੂਰੀ ਨਹੀਂ। ਇਸ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਧ, ਭਰੀ ਹੋਈ ਥਾਂ ਨੂੰ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਉਸਤਰੇ ਨਾਲ ਸ਼ੇਵ ਕਰਨ ਨੂੰ ਬਿਮਾਰੀ ਵੱਧ ਵਾਪਸ ਆਉਣ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਜੇ ਵਾਲ ਹਟਾਉਣੇ ਹੀ ਹੋਣ ਤਾਂ ਲੇਜ਼ਰ ਨਾਲ ਵਾਲ ਘਟਾਉਣ ਦੇ ਹੱਕ ਵਿੱਚ ਸਬੂਤ ਬਿਹਤਰ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਗੱਲ ਆਪਣੇ ਸਰਜਨ ਨਾਲ ਵੱਖਰੇ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਹੈ।
ਜਿਸ ਬਾਰੇ ਕੋਈ ਬਹਿਸ ਨਹੀਂ: ਥਾਂ ਸਾਫ਼ ਅਤੇ ਸੁੱਕੀ ਰੱਖੋ, ਲਗਾਤਾਰ ਲੰਮਾ ਸਮਾਂ ਨਾ ਬੈਠੋ, ਅਤੇ ਭਾਰ ਕਾਬੂ ਵਿੱਚ ਰੱਖੋ।
- ਤੀਜੇ ਦਿਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦਰਦ ਘਟਣ ਦੀ ਥਾਂ ਵਧਣਾ
- ਜ਼ਖ਼ਮ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਲਾਲੀ ਫੈਲਣਾ
- ਬੁਖ਼ਾਰ ਜਾਂ ਕੰਬਣੀ
- ਪੀਕ ਦਾ ਗਾੜ੍ਹਾ, ਪੀਲਾ-ਹਰਾ ਜਾਂ ਬਦਬੂਦਾਰ ਹੋ ਜਾਣਾ
- ਪੱਟੀ ਭਿੱਜ ਜਾਣ ਜਿੰਨਾ ਖ਼ੂਨ, ਜਾਂ ਨਵੀਂ ਦਰਦ ਵਾਲੀ ਗੰਢ
- ਤਿੰਨ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਟੋਏ ਵਿੱਚੋਂ ਪਾਣੀ ਨਿਕਲਣਾ
ਖ਼ਰਚਾ
ਭਾਰਤ ਦੇ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਹਸਪਤਾਲਾਂ ਲਈ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਅੰਦਾਜ਼ੇ ਲਗਭਗ ₹40,000 ਤੋਂ ₹90,000 ਤੱਕ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਆਮ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਦੱਸੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਔਸਤ ₹60,000 ਦੇ ਨੇੜੇ ਹੈ। ਵੱਡੇ ਸ਼ਹਿਰ ਉੱਪਰਲੇ ਸਿਰੇ ਉੱਤੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਲੁਧਿਆਣੇ ਵਰਗੇ ਸ਼ਹਿਰ ਆਮ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਹੇਠਾਂ।
ਅਸਲ ਅੰਕੜਾ ਇਸ ਗੱਲ ਉੱਤੇ ਨਿਰਭਰ ਹੈ ਕਿ ਬਿਮਾਰੀ ਕਿੰਨੀ ਫੈਲੀ ਹੈ, ਬੇਹੋਸ਼ੀ ਕਿਹੜੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ, ਕਮਰਾ ਕਿਹੜਾ ਲਿਆ, ਅਤੇ ਦੂਰਬੀਨ ਨਾਲ ਸਫ਼ਾਈ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ ਜਾਂ ਨਹੀਂ। ਲਿਖਤੀ ਅਤੇ ਪੂਰਾ ਵੇਰਵਾ ਮੰਗੋ, ਅਤੇ ਨਾਲ ਇਹ ਵੀ ਪੁੱਛੋ ਕਿ ਜੇ ਅੰਦਰ ਜਾ ਕੇ ਬਿਮਾਰੀ ਸੋਚ ਨਾਲੋਂ ਵੱਡੀ ਨਿਕਲੀ ਤਾਂ ਖ਼ਰਚੇ ਦਾ ਕੀ ਹੋਵੇਗਾ।
ਬੀਮੇ ਬਾਰੇ ਇੱਕ ਗੱਲ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖੋ। ਬਹੁਤੀਆਂ ਪਾਲਿਸੀਆਂ ਇਸ ਨੂੰ ਕਵਰ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਜ਼ਰੂਰੀ ਇਲਾਜ ਹੈ। ਪਰ ਲੇਜ਼ਰ ਵਿੱਚ ਅਕਸਰ 24 ਘੰਟੇ ਦਾਖ਼ਲ ਰਹਿਣ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ ਪੈਂਦੀ, ਅਤੇ ਕੁਝ ਪਾਲਿਸੀਆਂ ਸਿਰਫ਼ ਤਦ ਹੀ ਪੈਸੇ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ ਜਦੋਂ ਦਾਖ਼ਲਾ ਹੋਵੇ। ਦਾਖ਼ਲ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕੰਪਨੀ ਤੋਂ ਲਿਖਤੀ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਲੈ ਲਵੋ। ਪੂਰਾ ਵੇਰਵਾ ਖ਼ਰਚੇ ਬਾਰੇ ਸਾਡੀ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਗਾਈਡ ਵਿੱਚ ਹੈ।
ਲੇਖਕ ਬਾਰੇ
ਪ੍ਰੋ. (ਡਾ.) ਅਸ਼ਵਿੰਦ ਬਾਵਾ, MS, FACS, ਬਾਵਾ ਹਸਪਤਾਲ ਐਂਡ ਹਰਨੀਆ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ, ਲੁਧਿਆਣਾ ਵਿੱਚ ਸਰਜੀਕਲ ਸਰਵਿਸਿਜ਼ ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਹਨ ਅਤੇ ਜਨਰਲ ਤੇ ਲੈਪਰੋਸਕੋਪਿਕ ਸਰਜਰੀ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਗਾਈਡਾਂ ਉਹ ਆਪ ਲਿਖਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਇੱਕ ਵਾਰ ਦੁਬਾਰਾ ਜਾਂਚਦੇ ਹਨ।
- The lump near your tailbone that nobody talks aboutਇਹੀ ਗਾਈਡ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ, ਹੋਰ ਵੇਰਵੇ ਨਾਲ
- What this operation costsਖ਼ਰਚਾ, ਬੀਮਾ ਅਤੇ ਲਿਖਤੀ ਅੰਦਾਜ਼ੇ ਵਿੱਚ ਕੀ-ਕੀ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ
- The three weeks after your operationਬੈਠਣਾ, ਗੱਡੀ ਚਲਾਉਣੀ, ਕਸਰਤ ਅਤੇ ਖ਼ਤਰੇ ਦੀਆਂ ਨਿਸ਼ਾਨੀਆਂ
- Dessily M, et al. Techniques in Coloproctology 2019;23(12):1133–1140.
- SiLaC with EPSiT. Frontiers in Surgery, 2025.
- Laser-assisted treatment of pilonidal sinus disease: a systematic review and meta-analysis. Langenbeck's Archives of Surgery, 2026.
- Risk factors for sacrococcygeal pilonidal sinus. Frontiers in Surgery 2026;12:1718589.
- ASCRS clinical practice guidelines for the management of pilonidal disease. Diseases of the Colon & Rectum, 2019.
- ESCP guideline on the management of pilonidal disease. British Journal of Surgery, 2024.
- Petersen S, et al. Long-term effects of postoperative razor epilation. Diseases of the Colon & Rectum, 2009.
ਇਹ ਪੰਨਾ ਆਮ ਜਾਣਕਾਰੀ ਲਈ ਹੈ ਅਤੇ ਡਾਕਟਰੀ ਜਾਂਚ ਦੀ ਥਾਂ ਨਹੀਂ ਲੈਂਦਾ। ਇਹ ਬਿਮਾਰੀ ਹਰ ਵਿਅਕਤੀ ਵਿੱਚ ਵੱਖਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਸਹੀ ਅਪਰੇਸ਼ਨ ਉਹਨਾਂ ਗੱਲਾਂ ਉੱਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਸਿਰਫ਼ ਵੇਖ ਕੇ ਹੀ ਪਤਾ ਲੱਗ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਇੱਥੇ ਦਿੱਤੇ ਅੰਕੜੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਦੇ ਵੱਡੇ ਸਮੂਹਾਂ ਦੇ ਅਧਿਐਨਾਂ ਤੋਂ ਹਨ ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਦਾ ਨਤੀਜਾ ਨਹੀਂ ਦੱਸ ਸਕਦੇ। ਤੇਜ਼ ਦਰਦ, ਬੁਖ਼ਾਰ ਜਾਂ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਧਦੀ ਸੋਜ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਅੱਜ ਹੀ ਡਾਕਟਰ ਕੋਲ ਜਾਓ।